سبک زندگی

عشق و ازدواج

عشق و ازدواج

عشق ، جاذبه‌اي غيرمرئي و پديده‌اي رازآلود است كه مهم‌ترين نقش را در تحرك، قوام و دوام عالم ايفا مي‌نمايد. اهميت و نقش تعيين كننده‌ي عشق در هستي، حكماي الهي را بر آن داشته است تا با ژرف‌نگري در مقوله‌ي عشق و تفكيك اقسام و تعيين مراتب آن و ... ، بحثي اساسي را به اين مهم اختصاص دهند. نوشتار حاضر به منظور تبيين اجمالي مقوله‌ي عشق، پس از ورود به مباحث معناشناختي عشق، ذكر اقسام و مراتب آن، به مباحثي از قبيل رابطه‌ي عشق مجازي با عشق حقيقي، اختيار و تكليف در محدوده‌ي عشق مجازي، تكليف عاشق در فراق و وصال، علت و علاج عاشق و ... مي‌پردازد و سرانجام با رويكردي اجمالي به بحث «عشق و ازدواج»، نقش عشق را به عنوان «زمينه» و نيز «پيامد» ازدواج بيان مي‌دارد و به مهم‌ترين تدابير شريعت در جهت تحكيم عشق پس از ازدواج اشاره مي‌نمايد.

ازدواج و خانواده يكي از مهم‌ترين پديده‌هاي فردي و اجتماعي و از اصلي‌‌ترين خاستگاه‌هاي سعادت افراد و جوامع بشري است. مهم‌ترين ركن در ساختارهاي موجود در خانواده، عشق و محبت است و نوع كاركرد، پويايي، توسعه و تحكيم همه جانبه آن، مبتني بر وجود اين عامل توانمند و تأثيرگذار مي‌باشد. عشق و محبت، هم در تشكيل اصل بنيان خانواده و هم در دوام، قوام، كم و كيف و معنابخشي به آن، اصلي‌‌ترين نقش را بر عهده دارد. چهار علت اصلي ايجادي، يعني علت فاعلي، غايي، صوري و مادي در بنياد خانواده، عشق و محبت است و اگر تأثير و نقش عشق و محبت در قالب يكي از علل اربعه، كاهش يافته يا معدوم شود، حدوث و بقا و كاركرد ازدواج و خانواده به همان ميزان آسيب مي‌پذيرد.

در اين مقاله سعي شده است كه گام‌هايي براي رفع برخي ابهام‌هايي كه در حوزه‌ي دوسويگي و ارتباط عشق و ازدواج وجود دارد، برداشته شود. براي تحقيق اين منظور، ضمن بيان معنا، منشأ، اقسام و مراتب عشق و تفاوت آن با محبت، به تبيين اجمالي عوامل ايجاد محبت پرداخته شده است و آن‌گاه پس از بيان اصلي‌‌ترين عوامل ايجاد محبت، يعني كفوّيت و رعايت حقوق متقابل در نهاد خانواده و قرار دادن هر يك از مرد و زن در نقش‌هاي اصلي خود، بر اين مطلب تأكيد گرديده است كه ازدواج‌هايي كه در پي عشق‌هاي گذرا حاصل مي‌شوند، نمي‌توانند از عشق به عنوان يك عامل تداوم‌بخش استفاده كنند؛ بلكه براي پايداري عشق در ازدواج بايد از ساير عواملي كه سبب اقامه و طراوت عشق و محبت مي‌شوند، نيز استفاده كرد. البته انگاره‌ها و اسطوره‌هاي حاكم بر سازوكار انديشه در هر عصر، تصاوير متبايني را درباره حقيقت عشق و ازدواج ارايه مي‌دهد؛ در اين ميان آن‌چه مهم و تعيين كننده است، توجه به نظريات ديني و مناسبات آن است.

عشق در ساحت معناشناختي

حكماي الهيه، عشـق مطلق را در همـه جهان هسـتي جـاري و سـاري مي‌دانند (ملاصدرا، بي‌تا:ج7، ص156). عشق در ديدگاه عرفاني و حكمي، عامل پيدايش آفرينش است. عشق حق به جمال خويش، عامل پيدايش جهان است و فيوضات عشق مطلق، همانند افاضات وجود مطلق در تمامي ذرات كائنات ساري و جاري است. هر علتي نسبت به معلول حقيقي خود عشق دارد و هر موجودي نيز عاشق ذات و كمالات خويشتن است و معشوق حقيقي، همان سر سلسله‌ي حلقه‌هاي علّي و معلولي جهان، يعني ذات مقدس حق است (همان: ص158) و ساير مراتب عشق نيز در طبقات هستي جريان دارد؛ يعني الفاظ، مرقات‌ها و نردبان‌هايي هستند براي رسيدن به روح معناي كلمات؛ با اين چشم‌انداز وسيع نيز، عشق از معناي عرفي خود فراتر مي‌رود و در هر عالمي، معنايي متناسب با ساختار مقتضيات آن عالم به خود مي‌گيرد. بنابراين، با اين نگاه وسيع، مي‌توان جذبه‌ها و كشش‌هايي را كه در بين ذرات كائنات وجود دارد، از جمله پرتوهاي عشق دانست. پس عشق ساري در كائنات، هم سبب قوام عالم بي‌نهايت بزرگ كهكشان‌ها و هم سبب تقوم و پايداري جهان بي‌نهايت كوچك اتم‌هاست و مظاهر خلقت و بدايع طبيعت همه در تسخير عشق‌اند و كشش و پيوند اجزا و اضداد نيز از جلوات عشق است.

تا قرن پنجم هجري، صوفيه بيشتر واژه محبت را استعمال مي‌كردند؛ ولي پس از آن استعمال كلمه «عشق» در آثار منثور و منظوم اُدبا و عرفا و حتي زبان‌هاي ساير رشته‌هاي علمي، متداول‌تر گرديد. در معارف اسلامي نيز، لغت «عشق» مورد استعمالي دارد؛ ولكن دقت در اين موارد نشان مي‌دهد كه اين كلمه و مشتقات آن نسبت به كلمه محبت و اشتقاقات آن در قرآن و در روايات استعمال بسيار كمتري دارد.

مراتب عشق

«عشق» مقوله‌اي مشكك و داراي مراتب است. ابن سينا در رساله‌ي عشقيه‌ي خود در اين‌باره مطالب مبسوطي را بيان كرده است. ادبا و اهل ذوق نيز مراتبي را در مقوله‌ي عشق مطرح نموده‌‌اند؛ ترتيب مراتب عشق از نظر ادبا و اهل ذوق بدين صورت است:

«نام نخستين مرتبه «هوي» است و پس از آن «علاقه» است كه عبارت از محبتي مي‌باشد كه ملازم و غيرمنفك از قلب عاشق است و مرتبه‌ي سوم را «كلف» ناميده‌اند و مقصود از آن شدت محبت است و مرتبه‌ي چهارم «عشق» است و آن زايد بر مقدار حبّ است و پنجم «شعف» است كه آن عبارت از احراق قلب به واسطه‌ي ازدياد محبت مي‌باشد و مرتبه‌ي ششم «شغف» است؛ يعني محبت چنان ازدياد پيدا مي‌كند كه به غلاف قلب مي‌رسد و هفتم «جوي» است كه عبارت از محبت باطني عميق به محبوب است و هشتم «تيم» است كه محبت عاشق در اين مرتبه به جايي مي‌رسد كه از معشوق ظاهري دوري گزيده و طالب ديدار معشوق حقيقي مي‌شود و مرتبه نهم را «تبل» مي‌نامند و آن وقتي است كه عاشق از شدت عشق، مريض و بيمار مي‌شود و ناتوان مي‌گردد و مرتبه دهم را «تدليه» مي‌گويند؛ در اين مرحله عقل عاشق زايل مي‌گردد؛ مرتبه يازدهم را «هَيوم» مي‌نامند و اين آخرين مرتبه‌ي عشق است و عاشق در اين حالت در معشوق فاني مي‌شود و غير از او كسي را نمي‌بيند» (ابن سينا، 1360: ص110).

اقسام عشق

عشق علاوه بر مراتب، داراي اقسامي نيز مي‌باشد. عشق را مي‌توان از يك چشم‌انداز به سه نوع تقسيم‌بندي نمود كه هر يك از اين انواع داراي حکم ارزشي خاصي است:

  • 1- عشق مجازي نامعقول : منشاء اين عشق شهوت است و مستند به خودخواهي‌هاي متنوع مي‌باشد و معمولاً سبب انحراف و ناهنجاري‌هاي روحي و اجتماعي است.
  • 2- عشق مجازي معقول : منشاء آن محبت شديد و گرايش حياتي به کمال و جمال و خيرات عاليه است.
  • 3- عشق حقيقي : منشاء آن عشق به کمال و جمال مطلق است و متعلق آن خداوند مي‌باشد و عالي‌‌ترين درجه‌ي کمال براي انسان، حصول همين نوع از عشق است (بهشتي، 1373: ص47).
  • بعضي از متفکرين، عشق را از منظر ديگري تقسيم کرده و حتي عشق انسان به انسان را در بعضي از اقسامش مثبت دانسته و خارج از مقوله‌ي شهوت معرفي نموده‌اند و آن را امري شريف و قابل احترام تلقي مي‌نمايند.

 «در مقابل اين افراد نيز، بعضي از افراد، عشق را چه از لحاظ مبدأ و چه از لحاظ کيفيت و چه از لحاظ هدف، جز حدّت و شدت غريزه‌ي جنسي نمي‌دانند. از نظر دسته اول، عشق تقسيماتي دارد كه يکي از اقسام آن عشق انسان به انسان است» (مطهري، 1368: ص73).

بنابراين، عشق هم به لحاظ منشاء و هم به لحاظ متعلق و هم به لحاظ سطح و ژرفا و کم و کيف و هم به لحاظ حالات، داراي تقسيمات مختلفي است. اگر نوع حالات عاشقانه را ملاک تقسيم‌بندي عشق قرار دهيم، روشن مي‌شود كه بعضي از عشق‌ها همانند عشق پروانه خاموشند و بعضي ديگر همسان عشق هزاردستان آتشفشاني، پرغوغا و پر از داستانند؛ بعضي از عشق‌ها در پي رنگ و هوس گذرا و موقتند و برخي ديگر که ريشه در حقيقت‌هاي ثابت‌تر و متعالي‌تر دارند، ثابت‌تر و پايدارتر مي‌باشند.

اگر ملاک تقسيم‌بندي عشق را اين پرسش قرار دهيم که آيا عشق به امر مادي و ظاهري تعلق گرفته يا به يک امر باطني و مجرد، مي‌توان اقسام ديگري نيز براي عشق بيان کرد؛ ولي اصلي‌‌ترين و مشهور‌ترين تقسيمي که براي عشق ارائه مي‌شود، به لحاظ حقيقي بودن يا مجازي بودن متعلق است؛ بنابراين عشق مجازي و عشق حقيقي از معروف‌‌ترين اقسام عشق است.

صدرالمتألهين شيرازي در باب اقسام عشق، ضمن تقسيم عشق به حقيقي و مجازي مي‌فرمايد: «عشق انساني بر سه قسم است: عشق اکبر، اوسط و اصغر. عشق اکبر اشتياق به لقاءالله و ميل به معرفت ذات، صفات و افعال اوست.» (ملاصدرا، بي‌تا: صص 189- 188) از نظر وي اين نوع عشق و اشتياق، در غير عارف پيدا نمي‌شود.

خواندنی ها


مد و استایل

دسته گل عروس

دسته گل عروسی یکی از مواردی است که عروس ها حساسیت زیادی روی آن نشان میدهند که البته حساسیت بجایی است. یک دسته گل رنگی در دست عروسی که لباس یکپارچه سفید رنگ بر تن دارد توجه زیادی را جلب میکند. با انتخاب درست این دسته گل، میتوان بر زیبایی و دلربایی عروس در روز عروسی افزود. سایز دسته گل، رنگ آن، گل های آن، مواردی است که باید مورد توجه قرار گیرد ...

ادامه مطلب
سایر

ویژگی های دسته گل عروسی

اهمیت دسته گل عروس به مرور زمان در حال تغییر است . در اصل دسته گل عروسی گیاهان و ادویه هایی بودند که برای حفظ روح مراسم عروسی طراحی شده بودند و بعد از آن نماد بی گناهی و خلوص عروس بودند ، این روز های برای دسته گل های عروسی معمولا از رنگ های شاد و گل های زیبا استفاده می کنند ، ما در این پست در مورد ویژگی های دسته گل عروس با شما صحبت خواهیم کرد ...

ادامه مطلب
ورزشی

نکات طلایی در دوره حجمی بدنسازی

دوره حجمی بدنسازی به مقطعی از تمرینات بدنسازی گفته می‌شود که در آن با توجه به رعایت نکات کلیدی در کنار انجام تمرین‌های مناسب ورزشی بر اساس سیستم‌های معروف و رعایت رژیم غذایی مناسب، حجم قابل قبولی از عضلات در نقاط مختلف بدن شکل خواهد گرفت.

ادامه مطلب
اخبار

شایع ترین نوع سرطان در ایران

دکتر اکرم پورشمس - دبیر علمی هفته سلامت گوارش در خصوص آخرین وضعیت بیماری سرطان در ایران توضیحاتی ارائه کرد.

ادامه مطلب
کتاب آشپزی

طرز تهیه “پیتزا مخلوط” بدون فر

در این مطلب از آشپزخانه بلاک مگ طرز تهیه “پیتزا مخلوط” البته بدون استفاده از فر را آموزش خواهیم داد.همراه ما باشید.

ادامه مطلب
فرهنگ و هنر

تولد چهره های مشهور ایرانی در 2 تیر

امروز 2 تیر همزمان با سالروز تولد پرویز پرستویی ، مسعود آب پرور و امید بنکدار از چهره های مشهور ایرانی است که در ادامه شما را با آنها آشنا میکنیم.

ادامه مطلب
مذهبی

رحلت پیامبر یا شهادت پیامبر اکرم

روایات مختلفی اعم از شیعه و سنی وجود دارد که رحلت پیامبر را مرگ طبیعی ندانسته و شهادت می دانند. این روایات می توانند موضوع شهادت پیامبر اکرم (ص) را اثبات نمایند.

ادامه مطلب
دانش و فناوری

راه های تشخیص شارژر اصلی و تقلبی

شارژرهای تقلبی در بازار به وفور وجود دارند و استفاده از آن‌ها خطرناک است اما راه‌های زیادی برای تشخیص شارژر اصلی و تقلبی وجود دارد که از آن جمله می‌توان به وزن، لوگو، کیفیت ساخت و... اشاره کرد.

ادامه مطلب
دانش و فناوری

ترفند خاموش نشدن لپ تاپ در دانلود شبانه

با ترفندی کاربردی که در ادامه به شما آموزش خواهیم داد نکات جالبی از قبیل قرار دادن لپ تاپ در حالت کم مصرف در حین دانلود شبانه و خاموش نشدن لپ تاپ با بستن درب و ... را فرا خوهید گرفت.

ادامه مطلب

سراسر وب

 روانشناسی

روش برخورد با مادرشوهر

یکی از مسائلی که عروس¬ها با آن روبرو میشوند و به مشکلی عمده برای اکثر آنها بدل میشود، ارتباطشان با مادر شوهرشان است. اما باید بدانید که برقراری رابطه با مادر شوهر آنقدرها هم که فکر میکنید کار سختی نیست. اگر بتوانید به او نشان دهید که دوستش دارید و به او احترام میگذارید کار تمام است؛ همیشه این نکته را مد نظر داشته باشید که احترام گذاشتن به دیگران ...

ادامه مطلب
مد و استایل

مدل مانتوپ تابستانی

یکی از دغدغه های هر دختر خانمی پوشیدن و همراه مد بودن است و یکی از این مورد هایی که همیشه دوست دارند همراه مد باشند مدل مانتو می باشد ، ما در این مطلب از مجله بلاک مگ جدیدترین و شیکترین مدل های مانتو 2019 دخترانه را به شما عزیزان معرفی می کنیم ...

ادامه مطلب
سایر

میدونید آب روی کره ی زمین از کجا اومده ؟

سطح کره زمین را دریاها و اقیانوس ها تشکیل داده اند اما چه کسی می داند راز پیدایش این آب ها چیست و آب کره زمین از کجا می آید؟

ادامه مطلب
سایر

تالار پذيرايى

عروسی ، موضوعی هستش که تمامی افراد جامعه اعم از مرد و زن آرزوی رسیدن اون روز مهم تو زندگیشون هستن ، عروسی و ازدواج و برگذاریش شامل موضوعات مختلفی هستش مانند انتخاب تالار عروسی یا انتخاب تالار پذیرایی که انتخاب تالار عروسی و پذیرایی شامل مواردی است که ما تو این مطلب به شما عروس و داماد های عزیز می گوییم ...

ادامه مطلب
 روانشناسی

اصول زندگی مشترک

هنگام ازدواج دو نفر غریبه از دو خانواده متفاوت، با دیدگاه های مختلف شاید هم با مذاهب متضاد، تصمیم میگیرند با هم زندگی کنند. طبیعتا این تفاوت ها، اصطکاک هایی را در زندگی مشترک بوجود می آورد که میتوانند مشکلات فراوانی را منجر شوند. پس باید بدانیم چگونه رفتار کنیم و کاری کنیم که ...

ادامه مطلب
سایر

شوخی های جالب و خنده دار اینترنتی

با ما همراه باشید تا جدید ترین شوخی های اینترنتی که به تازگی در فضای مجازی منتشر شده است را بخوانید.

ادامه مطلب
مد و استایل

مزون لباس عروس در تهران با قیمت مناسب

در سرتاسر جهان تمام دختر خانم ها آرزوی پوشیدن لباس عروس بر تن خود را دارند ، آرزویی که فقط یک بار برای هر دختر خانم رخ می دهد و به خاطر همین باید لباس عروس از همه لحاظ شیک و جذاب و زیبا باشد زیرا در مراسم عروسی اولین چیزی که به چشم می آید لباس عروسی است که عروس خانم بر تن دارد ، بنابراین باید در انتخاب لباس عروس و مزون لباس عروس دقت بفرمایید ...

ادامه مطلب
سایر

راهنمای تالار عروسی و تالار پذیرایی

وقتی که می خواهید یک زندگی را شروع کنید باید قبل از آن جشن عروسی خود را بگیرید و اگر این جشن یک جشن باشکوه باشد می تواند سراغاز یک زندکی پر از آرامش باشد و برای این کار باید برنامه ریزی دقیقی داشته باشیم و بدانیم برای هرچه باشکوه برگذار شدن این جشن باید چکار کنیم ...

ادامه مطلب
دانش و فناوری

هنگام ریختن مایعات روی لپ تاپ چه کنیم؟

ریختن مایعات روی لپ تاپ یکی از مشکلات کاربران هست که در این مطلب ما به شما می گویم بعد از خیس شدن لب تاب چه کار باید کنید.

ادامه مطلب

مطالب جالب

فرهنگ و هنر

نگاهی به اولین تاریخ آثار بزرگان ادبیات معاصر ایران

آثار برگزیده زیادی از بزرگان معاصر ادبیات فارسی ایران برجای گذاشته شده که در این مقاله با اولین اثرات این بزرگان آشنا می شویم.

ادامه مطلب
ورزشی

از کجا بفهمیم که رژیم لاغری ما اشتباه است؟

این اشتباهات در رژیم غذایی کاهش وزن شما را به تاخیر می اندازد و باعث شکست در رژیم لاغری شما میشود.

ادامه مطلب
اخبار

معاینه فنی خودرو گران شد

افزایش 55 درصدی نرخ معاینه فنی خودرو خبری بود که مدیرعامل ستاد مرکزی معاینه فنی خودروهای تهران اعلام کرد.

ادامه مطلب
مد و استایل

اصول و نحوه انتخاب کفش عروس

یکی دو روز قبل مراسم عروسی حتما کفش های تان را بپوشید تا پاهای تان به اندازه ی کفش و مدل کفش عادت کند و پاهای تان در آن جا باز کند تا برای عروسی راحت باشدند. چنانچه امکان پوشیدن لباس عروس تان را داشتید حتما این کار را به همراه پوشیدن کفش های تان انجام دهید و با آن برقصید و راه بروید. چون راه رفتن با یک کفش پاشنه دار با لباس پف دار و حجیم کار سختی است و به تمرکز وتمرین نیاز مند است

ادامه مطلب
 خودرو

باورهای غلط اما رایج درباره استفاده از کولر خودرو

روشن کردن کولر باعث مصرف بیش از حد سوخت خودرو نمی شود در زمان استفاده از کولر آرام تر برانید تا فشار کمتری به خودرو وارد شود.

ادامه مطلب
فرهنگ و هنر

الناز حبیبی” و همسرش به همراه بیوگرافی

“الناز حبیبی” در 21 مرداد ماه سال 1368 در تهران به دنیا آمد. او دانشجوی رشته تدوین و متاهل است. او در سریال آقای «سیروس مقدم» به نام تاثریا در نقش دختر کوچک خانواده ایفای نقش کرد.

ادامه مطلب
سبک زندگی

لیست قیمت های آتلیه های عروس در سال 1398

ما در این مطلب بنابر در خواست های عروس و داماد های عزیز قیمت های آتلیه های عروس و لیست خدمات انها را در سال 98 در اختیار شما کاربران عزیز وبسایت عروسی قرار می دهیم . با ما باشید در ادامه مطلب ...

ادامه مطلب
ورزشی

رژیم غذایی مفید برای از بین بردن سلولیت

رژیم های غذایی مناسب می توانند مشکل پوست پرتقالی شکل یا سلولیت را حل کنند، پس بهتر است مواد غذایی ضد سلولیت را بشناسید تا به سرعت از شر سلولیت خلاص شوید.

ادامه مطلب
 روانشناسی

مشاوره قبل از ازدواج

امروزه با توجه به آمار روزافزون طلاق و مشکلات خانوادگی، بیش از پیش نیاز به مشاوره های قبل از ازدواج احساس میشود. مشاوره برای گرفتن جواب قطعی آری یا خیر در یک مورد ازدواج نیست؛ در واقع در هنگام آشنایی و تصمیم به ازدواج، خیلی از مسائل مهم توسط دختر و پسر نادیده گرقته میشود که باعث میشود ...

ادامه مطلب